W miejscach, gdzie dziś znajduje się miasto, powstała na początku XII wieku osada Dąb, której nadano nazwę po samotnie stojącym drzewie. Rycerze św. Jana - johanici w połowie XIII wieku tutaj założyli zgromadzenie, które w XV wieku przestało istnieć. Unikatowe sklepienie Klasztoru Johanitskiego z pierwszej połowy wieku XIII było nie dawno udostępnione. Dalsze badania archeologiczne przebiegają nie daleko ratusza, który pochodzi z wieku XVI. Wiele kosztowności przechowywanych jest w Podjesztiedskim muzeum Karoliny Swietlej, do najcenniejszych zaliczane są gotyckie meble północnych Czech z XV i XVIII wieku. Słynną Karolinę Swietlą przypominają ułożone tutaj obrazy i książki, ponieważ pisarka ta czerpała inspiracje do swoich powieści z okolic położonych pod Jesztiedem.

Hejnice są znaczącą odpustową miejscowością, której historia sięga do XIII wieku. Najokazalszą miejską budowlą i chronionym przez państwo zabytkiem jest kościół Zwiastowania Panny Marii. Fundamentem dzisiejszego kościoła stała się gotycka budowla z roku 1472. Dzisiaj Hejnice nawiązują do tradycji swojego historycznego posłannictwa, dlatego odbywają się tu tradycyjne odpusty. Do znaczących akcji kulturowych należy zaliczyć koncerty muzyki poważnej w kościele Zwiastowania Panny Marii.

O mieście wspomniano już w wieku XIV jako o majątku panów z Drażic. Później jego właściciele zmieniali się i byli nimi Bibrsztejnowie, Wartenberkowie, Albrecht z Waldsztejna i Rohanowie. Najokazalsze zabytki miasta to ratusz z roku 1889, barokowy kościół św. Prokopa z lat 1717-1721, posąg św. Jana Nepomuckiego z roku 1773. W Hodkowicach, gdzie korzystano często z lotniska, organizowane są tradycyjne dni lotnictwa.

Średniowieczne miasto powstałe razem z zamkiem i pałacem, do dzisiaj jako największe miasto na rzece Smiedie pełni funkcję administracyjnego centrum w tym rejonie. Prawa miejskie Frydlant otrzymał około roku 1537, w ciągu lat zmieniał właściciela, największą popularnością cieszył się za czasów Albrechta z Waldsztejna. Dzięki temu, że miasto było naturalnym centrum krainy Frydlantskiej powstało tu całe spektrum cennych pamiątek kulturowych. To natomiast doprowadziło do ogłoszenia Frydlandu miejską strefą zabytkową. Tak jak w niedalekim Libercu tu również dominuje neorenesansowy ratusz, który jest dziełem nawet tego samego architekta - F. Neumanna. Kolejnym zabytkiem jest kościół Odnalezienia św. Krzyża z roku 1551, w którym znajduje się kaplica pogrzebowa Redernów. Centrum miasta otacza wiele starych mieszczańskich domów. Wszystkie te obiekty są oczywiście do pewnego stopnia pokryte cieniem sławy tamtejszego kompleksu pałacu i zamku, który jest jednocześnie najstarszym muzeum zamkowym w Europie środkowej.

Pierwotnie na miejscu dzisiejszej Chrastawy była osada, założona przez Łużyckich Serbów. W połowie wieku XV była Chrastava w posiadaniu husytów, którzy organizowali okazałe wyprawy do Lużic. Z czasem powstała na obydwóch brzegach Łużyckiej Nisy już obwarowana osada. Okazalsze zabytki to barokowa studnia z roku 1707 i kościół św. Wawrzyńca. Poza tym w stylu późno empirowym dwupiętrowy ratusz na placu, w którym w roku 1996 otworzono muzeum miejskie, mini galerię G, Centrum informacyjne Chrastawa

Pierwotna osada była skupiona wokół kościoła, który założony był w drugiej poł. XIII wieku. V roku 1466 zbudowany został kościół św. Bartłomieja, w miejscu gdzie wcześniej stała świątynia zburzona w czasie wojen husyckich. Najbujniejszy rozwój Hradka przypada na drugą poł. XVII wieku. Celem turystycznym Hradecka jest areał rekreacyjny Krystyna, gdzie regularnie od roku 1993 jest organizowane Akademickie mistrzostwo świata w triatlonie.

Miasteczko to założył Melchior z Redernu w roku 1584 dla swoich górników, którzy wydobywali w niedalekim Miediencu cynkową rudę. Odradzającą wspominką na tamtejsze czasy pozostały w okolicach liczne sztolnie, które dziś służą jako miejsce zimowania nietoperzy. Najstarszym obiektem miasta jest kościół św. Katarzyny z roku 1607, na uwagę zasługuje również marmurowy pomnik G. Menzela - miejskiego proboszcza i podróżnika. Niedaleko torów kolejowych znajduje się kolejny kościółek pochodzący z roku 1911, gdzie jest jednocześnie i zabytkowa plastyka. Interesującymi zbiorami o historii i przyrodzie Frydlantska pochlubić się może i tamtejsze muzeum nauki o kraju ojczystym, usytuowane w pomieszczeniach biblioteki. Tylko kilka kilometrów od Nowego Miasta pod Smrkem znajduje się przejście graniczne z Polską, co umożliwia turystom skorzystanie z niedalekich łaźni Swieradów Zdrój.

Raspenawa powstawała w ciągu lat zgodnie z biegiem rzeki Smiedej, swój dzisiejszy kształt uzyskała dzięki połączeniu gmin Raspenawa, Luha, Lużce i osady Peklo. Dokładna data założenia nie jest znana, pierwsze wzmianki pojawiły się w roku 1343. Tu również cennym zabytkiem miasta jest kościół, tym razem neobarokowy z roku 1907. W sąsiedztwie jest piękna brama barokowa, która dopełnia secesyjną plebanię. Przy kościele znajdziemy również rodzinny grób właścicieli fabryki Richterów, którą projektował F.Neumann - znany głównie jako autor libereckiego i frydlantskiego ratusza.

Kurort Libwerda jest znany jako miasteczko uzdrowiskowe, którego założenie opiewane jest ciekawą historią. Według niej pewien młodzieniec miał koguta, który był cały czas zdrowy i silny. Młodzieniec koguta obserwował i w ten sposób odnalazł studnię z wodą mineralną. Wokół tego źródła z czasem powstało znane uzdrowisko, znane głównie ze swojego dobroczynnego działania wspomnianej wody mineralnej na nerwowy i ruchowy system. Wodę tą każdy za darmo może spróbować w pawilonie źródła Krystiana. W uzdrowisku tym leczyło się wiele znanych osobistości, np. C.M.von Weber, Josef Jungmann i wielu innych. Często odwiedzanym kuriozum jest także restauracja Obrzi sud z roku 1931 na górze nad miastem.

Kurort Kundratice założony były w roku 1880, jego specjalnością jest leczenie systemu ruchu z użyciem tamtejszej borowiny. W jego pobliżu uważny turysta może znaleźć znaną tamtejszym okolicom leczniczą roślinę - kycol - lub starzec Fuchsów.